Хаврын улиралд хүмүүс жин хасдаг төдийгүй илүү нийтэч, эелдэг болдог

“Дэлхийн хүүхдийн өдөр”-ийг тохиолдуулан Монгол улсад хүүхдийн асуудлыг цогцоор нь судлан гаргадаг Нийгмийн үзүүлэлтийн түүвэр судалгааны талаарх мэдээллийг НҮБ-ын Хүүхдийн Сангийн Төлөвлөлт, хяналт үнэлгээ хариуцсан ахлах мэргэжилтэн Д.Хүрэлмаа өглөө.
Тэрээр,
- Хүүхдийн эсэн мэнд амьдрахуйн асуудлаар Монгол улс нэлээн дэвшилт гаргасан харагддаг. Хүүхдийн эндэгдэл буурсан. Гэхдээ бид нар бүс хоорондын ялгааг төдийлөн бууруулж чадахгүй байна. Жишээ нь баруун бүсэд хүүхдийн эндэгдэл өндөр хэвээрээ байна.
- Хүүхдийн хоол тэжээлийн асуудал анхаарал татсан сэдэв хэвээрээ л байна. Уг нь 2000 оноос хойш хүүхдийн хоол тэжээлийн нөхцөл байдал сайжрах хандлагатай байсан ч 2023 оны судалгаагаар хүүхдийн хоол тэжээлийн зарим үзүүлэлтүүд муудсан байгаа юм. Тэгэхээр хүүхдүүдийн хоол тэжээлийн байдал маш эмзэг байнгын анхаарлын төвд байх ёстой асуудлын нэг. Өсөлт хоцролттой, тураалтай хүүхдийн хувь нэмэгдсэнийг дурдах нь зүй.
ТАВАН ХҮҮХЭД ТУТМЫН НЭГ НЬ СӨБ-ЫГ ЭЗЭМШИЖ ЧАДАХГҮЙ БАЙНА
- Тав хүртэлх насны хүүхдийн 12 хувь нь таргалалттай гарсан. Энэ нь хүүхдүүдийн хувьд сурах хөгжих боломж нь хязгаарлагдах, ирээдүйд халдварт бус өвчнөөр өвчлөх эрсдэл нь нэмэгдэнэ гэсэн үг. Улмаар эдийн засгийн оролцоо нь буурна гэх мэтчилэн маш олон сөрөг үр дагаврыг дагуулах эрсдэлтэй.
- Боловсролын үйлчилгээний хамралтын хувьд, СӨБ-ын хамрагдалт 80 гаруй хувьтай байгаа нь таван хүүхэд тутмын нэг нь СӨБ-ыг эзэмшиж чадахгүй байна гэсэн үг. Тэдийн дийлэнх нь хөдөө, орон нутагт амьдарч байгаа хүүхдүүд байна. СӨБ хүүхдэд ирээдүйд нийгэмших, бусадтай харилцах, өөрийгөө илэрхийлэх, бие даах зэрэг насан туршид нь хэрэг болох суурь чадварт сургадаг. Тиймээс СӨБ бол амин чухал зүйл.
- Мөн бүрэн дунд боловсрол эзэмшсэн залуусын 18 хувь нь сурахгүй, ажиллахгүй байна гэсэн дүн гарсан. Тэгэхээр энэ хүүхдүүд цаашдаа үргэлжлүүлж сурах, ажил эрхлэх, боломж нь ямар байгаа юм бэ гэдгийг тодруулж, дүгнэх хэрэгцээ шаардлагатай.
ГУРВАН ХҮҮХЭД ТУТМЫН НЭГ НЬ СУУРЬ ЧАДВАРАА ЭЗЭМШЭЭГҮЙ
- Монголд 2-3 дугаар ангид сурч байгаа гурван хүүхэд тутмын нэг нь суурь чадвараа эзэмшээгүй. Суурь чадварыг зөвхөн унших, тоо бодох чадвараар л хэмжиж байгаа. Ингэхээр боловсролын үйлчилгээ системийн үр өгөөжийн асуудлыг хэлэлцэж ярилцахаас өөр аргагүй.
- Хүүхдүүдийн 44 хувийг хүчирхийллийн аргаар /загнах, зодох/ хүмүүжүүлж байна. Гэтэл хоол тэжээлийн дутагдалтай, загнуулж, зодуулж байгаа хүүхэд сурах чадвартай байх уу гэдэг асуудал үүснэ. Ингээд бодохоор бүх зүйлс хоорондоо нягт уялдаа, холбоотой. Цогцоор нь л шийдэх ёстой.