
Хүсэл мөрөөдөл, зорилго байвал хэзээ ч, хаана ч бэлтгэлийн заал нь байсан зориод очдог гэдгийг бяцхан охины бодит жишээнээс харж болно.
Шагдарсүрэнгийн Уранзаяа хэмээх 9-хөн настай охин Төв нутгаас өдөр бүр Улаанбаатар хотод зорин ирж “Стейниц” шатрын академид хичээллэн, бэлтгэл сургуулилтаа хийсээр Олон улсад тэр дундаа Дэлхийд оюуны спортод нэрээ цуурайтууллаа.
Тэрээр Серби улсад болсон сурагчдын шатрын ДАШТ-ий охидын 9 насны ангилалд өрсөлдөн, мөнгөн медаль хүртсэнээр Олон улсын шатрын холбооны дэд мастер цолны болзлыг давхар биелүүлжээ.
Охиныхоо хүсэл зорилгын төлөө тууштай зүтгэж, хэзээ ч шантралгүй өдөр бүр бэлтгэлийг нь таслалгүй зөөж буй аав, ээж нь ар талыг нь маш сайн зохицуулдаг нь бахархам.
4-хөн настай цэцэрлэгийн жаал оюуны спортоор хичээллэж эхлээд 5 жилтэйгээ золгох мөчид дэлхийн тавцангаас медаль хүртсэн нь зөвлөн чиглүүлж өгсөн, багш дасгалжуулагч нарын ач гавьяа их ээ.
Ингээд бид Төв аймгийн Зуунмод сумыг зорин, Сурагчдын шатрын дэлхийн дэд аварга Ш.Уранзаяа болон түүний ээж, аав, багш, анд найзууд, академийн багш нартай нь ярилцан дараах сурвалжилгыг бэлтгэлээ.

-Сайн байна уу? Юуны өмнө сурагчдын шатрын дэлхийн аваргаас мөнгөн медаль хүртсэнд нь баяр хүргэе?
-Баярлалаа. Маш гоё тэмцээн болсон.
-Аваргын төлөө аль орны тамирчинтай хамгийн хэцүү өрөг тоглов?
-Би Казахстан болон Узбекистаны шатарчидтай хамгийн хэцүү өргийг тоглосон.


Ш.Уранзаяа: Тэмцээний шагнал гардуулах мөчид “Монгол” хэмээн дуудуулах хамгийн гоё санагдсан
-Тэмцээний тоглолтын өмнө сандарсан уу? Хамгийн гоё хэсэг нь юу байв?
-Тэмцээний өмнө ерөөсөө сандраагүй. Сайн бодоод, нүүгээд тоглосон. Харин медаль авахад сандарсан. Шагнал гардуулах мөчид “Монгол” хэмээн дуудуулах хамгийн гоё байсан.
-Өдөр бүр хичээлдээ суугаад, сургуулиа тарсаны дараа Төв аймгаас Улаанбаатар руу бэлтгэлдээ явдаг. Уранзаяа шатар тоглох маш их сонирхолтой байдаг байх?
-Өдөр бүр бэлтгэлдээ ингээд явөах маш гоё. Шатар тоглох их сонирхолтой. Өглөө хичээлдээ яваад, тарсаны дараа аав бэлтгэлд Улаанбаатар хот руу хүргэж өгдөг. Бэлтгэлээ дуусгаад буцаад Төв аймаг руу гэртээ харина. Хариад гэрийн даалгавраа хийдэг. Энэ хооронд аавынхаа машинд л унтаж амардаг даа.


-Аав, ээж, сургуулийн багш, ангийн найзууд, бэлтгэлийн багш нар нь маш их тусалж дэмждэг болов уу?
-Аав, ээж хоёр маш сайн дэмждэг. Манай төрсөн ах шатар тоглодог байсан. Зүүн Азийн АШТ-д оролцож байсан. Манай төрсөн эгч Элбэгзаяа 2018, 2019 оны цээж бодолтын Дэлхийн аварга, төрсөн дүү Ухаанзаяа маань бүжиг бүжиглэдэг, авьяаслаг. Багш нар, ангийн найзууд, академийн багш нар маш сайн тусалж дэмждэг.
Шатрын багш нарынхаа зааж зөвлөснөөр тэмцээндээ оролцдог. Бүгдэд нь маш их баярлалаа гэж хэлмээр байна.


Охиныхоо хүсэл сонирхлыг нь хүндэтгээд өдөр бүр 100 орчим километр замыг туулаад
Улаанбаатарт бэлтгэлд нь хүргэж өгөх л аав хүний жаргал юм даа…


-Анх Уранзаяаг шатарт орсон түүх их гоё. Сургуулийн төгсөлтийн Түвшинзаяа гээд нэг найз байдаг юм. Над руу нэг өдөр яриад, би нэг ийм нэг шатрын клуб нээчихсэн. Чи охиноо явуулахгүй юм уу гээд ярьсан. Тэр үед том хүү маань шатар тоглодог байсан болохоор ерөнхийдөө гадарладаг. Тэгээд дүүг нь явуулаачээ гээд надад анх санал тавьж байлаа. Анхны гарааг нь сайн тавьж өгсөн найздаа баярлаж явдаг даа.
Тэр үед би бол амжихгүй. Хэрвээ чи өөрөө цэцэрлэгээс нь аваад тэгээд шатраар хичээллүүлье гэвэл өөрөө л зөө дөө гээд найздаа тоглоом, шоглоомоор хэлчихсэн. Тэгсэн найз маань өөрөө бүр цэцэрлэгээс нь аваад л клубтээ шатраа заагаад эхэлчихсэн. Тэгээд л би өөрөө зөөж эхлэлгүй яахав./инээв/
“Стейниц” шатрын академид очоод өдрийн ангид явж байсан. Сүүлдээ бямба, ням гарагийн ангид явуулахаар шийдсэн. учир нь нөгөө ажил албаныхаа завыг л харж байгаа юм. Ингээд багш нар ч бас зөвлөснй дагуу тасралтгүй хичээллүүлж эхэлсэн дээ.
Өдөр бүр сургуулийнх нь хичээл тарсаны дараа яг 3 цагтаа уралдаж, Улаанбаатар бас очих гэж нэлээн хөөрхөн хөглөнө өө хөглөнө. Тэгээд яаж ийж байгаад л бэлтгэлд нь хүргэж өгдөг. Улаанбаатарын түгжрэл чинь ямар билээ дээ.
Шатрын спорт нь хүүхдэд хандлагаас эхлээд, хүмүүжил төлөвшлийг маш сайн олгож өгдөг
-Ер нь хүнтэй харьцаж байгаа харилцаа, хандлага хүнд тэр хэлж байгаа үг яриа зэрэг нь маш өөр шүү. Тэгээд тэр хичээл номондоо гаргаж буй хандлага, биеэ даачихсан байдал зэрэг нь өөр, ерөнхийдөө сайн төлөвшчихдөг юм билээ.
Манайх гэдэг айл 4 хүүхэдтэй. Спорт бол санхүү маш их шаардагддаг. Тэгэхээр ганц охиндоо бүхнээ үргэлж зарцуулаад байвал бас их хэцүү. Охиныхоо хүсэл мөрөөдлийг бодвол огт зарцуулахгүй байх мөн л хэцүү./инээв/ Тэгээд гэргий бид хоёр хичээгээд л, аль болох хүүхдүүдийнхээ сонирхолтой зүйлүүдийг л хийлгэхийг л боддог юм шүү дээ. Өөрийнхөө сонирхлын дагуу бол тэгээд л мэргэжлээ сонгоод л амьдралд ямар ч байсан нэг өөрийнхөө биеийг аваад явчихдаг. Хүнд төвөг удалгүй, биеэ авч явж чадаж байвал цаашлаад гэр бүлээ авч явах нь угаасаа тодорхой. Гэр бүлээ авч явж чадвал тэр чинь алсдаа улс эх орондоо бас нэмэртэй тустай.


Л.Цэрэндолгор: Охиноо сайн нүүдэл хийгээсэй гэж өглөө бүр бурхандаа залбирдаг
-Бид хэд ах дүүгээрээ бөөнөөрөө компьютерээ телевизортойгоо холбочхоод саяны сурагчдын ДАШТ-ийг маш кайфтай үзлээ. Манай ах дүү нар чинь бас их дэмжинэ ээ. Тэгээд шатар тоглодог ах, эгч нар байдаг. Бүгдээрээ ирээд, суугаад л ёстой гоё тоолоод л үзсэн. Охиноо яг хожоод ирэхэд нь бүгд ура хашхираад л ингээд дэлхийн аваргатай боллоо доо гээд л баярлацгаасан. Шөнийн 3 цагт жинхэнэ үйл явдал өрнөж байлаа.
-Би чинь Эх барихын эмчийн ажил хийдэг. Одоо энэ ажлыг хийгээд 20 жил болж байна. Тэгэхээр ер нь бол цаг наргүй, хоёр хүний амь нас хариуцсан хариуцлагатай ажил хийдэг учраас бараг гэрийн бараа харахгүй. Энэ хооронд арын бүх ажлыг миний хань гүйцэтгээд ингээд явж байдаг. Охиноо бэлтгэлд нь зөөж хүргэх, очиж авах, тэмцээнд нь хүргэж өгөх гээд л бүхий л ажлыг аав нь зохицуулдаг.
Мэдээж санхүүгийн талын асуудлууд дээр нь ээжийн хувьд туслаад, наашаа цаашаа явахад нь аль болох л дэмждэг. Саяны тэмцээнд Серби явахад нь ээлжийн амралтбн мөнгөө урьдчилж аваад л тал зардлыг нь хийгээд л явуулах жишээтэй.
Том хүү маань анх шатар тоглож эхэлсэн. Тэгээд миний хүү чинь бас нэлээн хөөрхөн тоглоно хүүгээ их дэмждэг байлаа. Тэгээд Зүүн Азийн шатрын АШТ-д явж байсан, дараагийн охин маань цээжээр тоо бодолтын хоёр ч удаагийн дэлхийн аварга болсон байгаа. Уранзаяагийн хувьд бас шатар тоглоод эхлэхэд нь хол байна даа л гэж бодож байсан. Нээрээ одоо ингээд уйгагүй хөдөлмөрийн үр дүнд яалт ч үгүй л хөөрхөн амжилт үзүүлээд эхэлдэг юм байна. Ээжийн хувьд хүүхдүүдээ эрүүл саруул, урт удаан, сайхан наслаад аз жаргалтай сайхан амьдраарай. Хүний санаа зөв бол заяа зөв гэж үг байдаг. Тэгээд зөв явбал маш сайн шүү гээд л хүүхдүүддээ байнга л хэлу зааж, захьдаг даа.


Г.Мөнхбаяр: “Стейниц” академиас олон Их мастер, Дэлхийн аварга цолтнууд бэлтгэн төрүүлэхийг зорьж яваа
-“Стейниц” Монголын шатрын академийн үүсгэн байгуулагч, Олон улсын шатрын холбооны мастер, 2000 хүртэлх чансааны дэлхийн аварга Г.Мөнхбаяр байна. Уранзаяагийн маань хувьд анх Төв аймагт шатрын сургалтад явж байгаад дараа нь манай академид ирж хичээллээд хоёр жил орчим болж байгаа. Яг над дээр бэлтгэл сургуулилт хийж эхлээд дахь сардаа орж байна. Миний хувьд ахлах дасгалжуулагчийн зүгээс дасгалжуулдаг дасгалжуулагчтай нь шууд харилцаад явчихдаг.
Тухайлбал, Уранзаяаг ингэмээр байна, ингэж чиглүүлмээр байна. Наад хүүхдийн чинь авьяас ийм байна гээд л ярилцдаг. Манай Уранзаяа маш динамик төрлийн стильтэй, дайчин төрлийн тоглолттой тамирчин.
“Стейниц” академид орж ирээд, илүү шатрын статик төрлийн байрлал, төлөвлөгөө гэдэг зүйлүүдийг бид нар заагаад, мөн хажуугаар нь өөрийнх нь давуу талуудыг болон тактикийг нь хөгжүүлээд өнөөдрийг хүртэл зааж, зааварлаж өгөөд ирсэн. Мэдээж манай академийн багш нар өөрсдөө ахлах дасгалжуулагчид санал тавиад, надад санал тавьсан. Тэр нь юу вэ гэхээр Уранзаяаг багш аа, та ингээд өөр дээрээ аваач, дараа дараагийн том тэмцээнүүдэд яг таны гар доор ингээд явмаар байнаа гээд л.
Мэдээж хэд хэдэн шалгалтын үр дүнд Уранзаяагаа аваад л, өсөх ирээдүйтэй тамирчин юм байна гэдгийг тодорхойлсон. Уранзаяагаа аваад 2 сарын дараа шууд л 2024 оны 11 дүгээр сард Итали улсад болсон өсвөрийн шатарчдын ДАШТ-д хамт явцгааж, очиж оролцсон. Тус тэмцээнд 90 улсын шилдэг шатарчид буюу дандаа л том орнуудын улсын аваргуудыг нь бүх зардлыг нь дааж авчирдаг ийм том өрсөлдөөн. Тэгэхээр 90 улсын дандаа дотоодынхоо аваргуудтай тоглосон. Энэ тэмцээнд 8 насны охидын ангилалд Уранзаяа шавь маань оролцон маш сайн тоглолтуудыг үзүүлсэн.
Бидний гол зорилго нь илүү өөрсдийгөө танья. Уранзаяа гэж ер нь яг хэн юм? Багш нар нь таних хэдий ч шавь маань тамирчин хүн өөрөө өөрийгөө таних нь ямар хүчтэй юм гэдгийг мэдэх гэдэг нь хамгийн чухал байдаг. Манай Уранзаяа “Цодгор хүү-2025” улсын аваргадаа Төв аймгаасаа шалгараагүй. Үүнд аймаг аймгаас тус бүр нэг нэг л хүүхэд шалгаран оролцдог. Тэгээд шалгарч, ирж чадаагүй хэдий ч өсвөр улсын аваргадаа тоглосон. -Би үүнийг яагаад онцлоод байгаа вэ гэхээр ер нь тамирчин хүний замнал гэдэг чинь өөрөө дандаа уналттай, өсөлттэй байдаг. “Цодгор хүү” тэмцээндээ орон нутгаасаа шалгараагүй ч өнөөдөр сурагчдын дэлхийн аваргын дэд аварга болчихсон сууж байна. За ингээд ямар ч байсан бид 2 уналт босолт гэдэг зүйлтэй яг нүүр тулаад, сэтгэлзүйгээ тогтворжуулаад саяны сурагчдын ДАШТ-д нэлээн өндөр бэлтгэлжилт сайтай оролцоод ирлээ.
Бид нар ярьдаг даа. Нөгөө форм сайтай гэж ярьдаг, нэлээн формтой, сайн бэлдээд очсон. Ингээд энэ оны анхны том тэмцээндээ маш сайн тоглолтыг үзүүллээ. Одоо манай академийн хүүхдүүдийг ирэх тавдугаар сард болох Ази тивийн АШТ хүлээж байна даа. “Стейниц” академийн ирээдүйн зорилго чанартай сургалт, дасгалжуулалтын үр дүнгээ бодитоор олон үзэхийг зорьж буй. Эндээс олон Их мастер цолтнууд, олон Дэлхийн аварга төрөн гаргахын төлөө бид хичээж зүтгэж, хөдөлмөрлөж яваа.
Энэ том амжилтад хөтөлсөн академийн ахлах дасгалжуулагч Г.Мөнхбаяр багшдаа болон зүрх, сэтгэлээ өгч маш сайн суурийг тавьсан академийн багш Г.Мөнхтулга, Ц.Базарваань багш нараа гүнээ талархал илэрхийлье. Мөн Уранзаяагийн анхны багш нь Төв аймгийн Түвшинзаяа багшид талархсанаа илэрхийлмээр байна.


Төв аймгийн Зуунмод сумын Хүмүүн бага сургуулийн багш Б.Энхтунгалаг: Шавиараа маш их бахархаж байна. Аливаа асуудалд нухацтай ханддаг нь шатартай холбоотой байх


-Ш.Уранзаяа маань угаасаа маш мундаг хүүхэд. Тэгээд ямар нэгэн асуудал шийдвэрлэх, энэ тал дээр бол нэлээн сайн нухацтай бодож байж хариулт өгдөг их сайн хүүхэд байгаа. Мөн анги хамт олон дундаа нэр хүндтэй, их найзархаг, нөхөрсөг ийм сайн хүүхэд.
Багш хүний хувьд шавиараа маш их бахархаж байгаа. Гэр бүл нь маш сайн дэмждэг. Одоо багшаа тэгэх гэж байна шүү, одоо бид нар нэг энэ тэмцээнд ингэж орох гэж байгаа, ийм бэлтгэлтэй байгаа шүү гээд л хэлж ярилцдаг. Тэгвэл энэ хичээлээ бүгдээрээ тэр тэмцээний дараа ингэж давтъя гэдэг ч юм уу. Харилцан иймэрхүү асуудлыг бид нар гэр бүлтэй нь хамтраад бид нар хоорондоо яриад ингэж шийддэг.


Хүмүүн бага сургуулийн сурагч Д.Дөлгөөн: Найзтайгаа хамт шатар тоглох гоё байдаг
-Нэгдүгээр ангиасаа эхлээд Уранзаяа найзтайгаа найзалсан. Уранзаяа найздаа туслаад, дэмжээд бие биедээ тусалдаг. Найзтайгаа хамт шатар тоглодог.


Хүмүүн бага сургуулийн сурагч Б.Амин-Эрдэнэ: Манай найз маш сайхан сэтгэлтэй охин
-Нэгдүгээр ангиасаа хойш байнга найзалж явдаг. Бид 2 хамгийн сайн найзууд. Уранзаяа найз маань байнга тусалдаг. Мөн маш сайхан сэтгэлтэй охин.


Н.Шагдарсүрэнгийн гэр бүлээс доор нэр дурдсан багш, дасгалжуулагч, байгууллага, хамт олон, ах, дүү, найз нөхдөдөө маш их баярлаж талархаж явдгаа илэрхийлье.
- Төв аймгийн Засаг Даргын Тамгын Газар, Засаг дарга Л.Төмөрчөдөр
- Аав, ээж, ах дүү, хамаатан садан, найз нөхөд
- “Стейниц” академийн хамт олон болон ахлах дасгалжуулагч Г.Мөнхбаяр, багш Г.Мөнхтулга, Ц.Базарваань
- Төв аймгийн Нэгдсэн эмнэлгийн Эх, нярайн клиникийн хамт олон
- Төв аймгийн “Хос алтан бэрс” шатрын клубийн багш, дасгалжуулагч н.Түвшинзаяа нарт гүнээ талархлаа илэрхийлье.